Optiki simsiz aragatnaşyk (OWC) signallaryň gözegçiliksiz görünýän, infragyzyl (IR) ýa-da ultramelewşe (UV) şöhle arkaly geçirilýän optiki aragatnaşygyň bir görnüşidir.
Görünýän tolkun uzynlyklarynda (390 — 750 nm) işleýän OWC ulgamlary köplenç görünýän ýagtylyk aragatnaşygy (VLC) diýlip atlandyrylýar. VLC ulgamlary ýagtylyk çykarýan diodlardan (LED) peýdalanýar we ýagtylyk çykaryşyna we adamyň gözüne duýulýan täsir etmezden örän ýokary tizlikde pulsasiýa edip bilýär. VLC simsiz ýerli ulgam, simsiz şahsy ýerli ulgam we ulag torlary ýaly dürli ulanylyşlarda ulanylyp bilner. Beýleki tarapdan, ýerüsti nokatdan nokada OWC ulgamlary, şeýle hem erkin giňişlik optikasy (FSO) ulgamlary diýlip atlandyrylýar, infragyzyl golaý ýygylyklarda (750 — 1600 nm) işleýär. Bu ulgamlar adatça lazer şöhlelendirijilerini ulanýar we ýokary maglumat tizligi (ýagny tolkun uzynlygy üçin 10 Gbit/s) bilen tygşytly protokol açyk baglanyşyklaryny hödürleýär we yza gaýtmak üçin mümkin bolan päsgelçilikleri çözmäge mümkinçilik berýär. Gün şöhlesinden goranýan UV spektrinde (200 — 280 nm) işleýän gaty ýagdaýly ýagtylyk çeşmelerinde/detektorlarynda soňky ösüşler sebäpli ultramelewşe aragatnaşygyna (UVC) gyzyklanma hem artýar. Bu çuňňur ultramelewşe zolak diýlip atlandyrylýan ýerde, ýer derejesinde gün radiasiýasy juda az, bu bolsa goşmaça fon şowhunyny goşmazdan kabul edilýän energiýany artdyrýan giň meýdanly kabul edijisi bolan foton sanaýan detektoryň dizaýnyny mümkin edýär.
Onýyllyklaryň dowamynda optiki simsiz aragatnaşyklara bolan gyzyklanma, esasan, gizlin harby ulanylyşlar we kosmos ulanylyşlary, şol sanda sputnikara we çuňňur kosmos aragatnaşyklary bilen çäklendi. Häzirki güne çenli OWC-niň köpçülikleýin bazara aralaşmagy çäklendirildi, ýöne IrDA simsiz gysga aralykly aragatnaşyk üçin örän üstünlikli çözgüt bolup durýar.
Integral mikrosxemalardaky optiki arabaglanyşykdan başlap, daşarky gurluşyk ulgamlaryna we hemra aragatnaşygyna çenli, optiki simsiz aragatnaşygyň dürli görnüşleri dürli aragatnaşyk ulanylyşlarynda ulanylyp bilner.
Optiki simsiz aragatnaşygy geçirijilik diapazonyna görä bäş kategoriýa bölmek mümkin:
1. Gaty gysga aralyklar
Üst-üste goýlan we berk gaplanan köp çipli paketlerde çipler arasyndaky aragatnaşyk.
2. Gysga aralyklar
IEEE 802.15.7 standartynda, simsiz beden lokal torunyň (WBAN) we simsiz şahsy lokal torunyň (WPAN) ulanylyşlarynda suwasty aragatnaşyk.
3. Orta aralyk
Simsiz ýerli ulgamlar (WLans) üçin içerki infragyzyl we görünýän ýagtylyk aragatnaşygy (VLC), şeýle hem ulaglaryň arasynda we ulaglaryň arasynda infrastruktura aragatnaşygy.
4-nji ädim: Uzakdan
Gurluşyklar arasyndaky baglanyşyk, şeýle hem erkin giňişlikli optiki aragatnaşyk (FSO) diýlip hem atlandyrylýar.
5. Goşmaça aralyk
Kosmosda lazer aragatnaşygy, esasan hem hemralaryň arasyndaky baglanyşyklar we hemra toplumlaryny döretmek üçin.
Ýerleşdirilen wagty: 2023-nji ýylyň 1-nji iýuny