Lazer aragatnaşyk pudagy çalt depginde ösýär we ösüşiň altyn döwrüne gadam basýar.
Lazer aragatnaşygy maglumat ibermek üçin lazer ulanýan aragatnaşyk usulynyň bir görnüşidir. Lazer täze bir görnüşliýagtylyk çeşmesi, ýokary ýagtylyk, güýçli gönükdirijilik, gowy monohromizm we güýçli utgaşyklylyk aýratynlyklaryna eýedir. Dürli geçirijilik gurşawlaryna görä, ony atmosfera bölmek mümkinlazer aragatnaşygywe optiki süýümli aragatnaşyk. Atmosfera lazer aragatnaşygy atmosferany geçirijilik serişdesi hökmünde ulanýan lazer aragatnaşygydyr. Optiki süýümli aragatnaşyk optiki signallary geçirmek üçin optiki süýümi ulanýan aragatnaşyk usulydyr.
Lazer aragatnaşyk ulgamy iki bölekden ybarat: ibermek we kabul etmek. Ötüriji bölek esasan lazerden, optiki modulýatordan we optiki geçiriji antennadan ybarat. Kabul ediji bölek esasan optiki kabul ediji antennadan, optiki süzgüçden weFotodetektorIberilmeli maglumat bir ýere iberilýär.Optiki modulýatorlazere birikdirilen, ol bolsa maglumatlary modulirleýärlazerwe ony optiki geçiriji antenna arkaly iberýär. Kabul ediji tarapda optiki kabul ediji antenna lazer signalyny kabul edýär we ony şol ýere iberýäroptiki detektor, lazer signalyny elektrik signalyna öwürýär we güýçlendirme we demodulýasiýadan soň ony asyl maglumata öwürýär.

Pentagonyň meýilleşdirilen tor aragatnaşyk hemra ulgamyndaky her bir hemrada dört lazer baglanyşygy bolup biler, şonuň üçin olar beýleki hemralar, uçarlar, gämiler we ýerüsti stansiýalar bilen aragatnaşyk saklap bilerler.Optiki baglanyşyklarhemralaryň arasyndaky aragatnaşyk ABŞ-nyň harby güýçleriniň pes Ýer orbitasyndaky ýyldyz toplumynyň üstünligi üçin örän möhümdir, bu bolsa birnäçe planetalaryň arasynda maglumat alyş-çalşygy üçin ulanylar. Lazerler däp bolan RF aragatnaşygyna garanyňda has ýokary maglumat geçiriş tizligini üpjün edip biler, ýöne şol bir wagtyň özünde has gymmatdyr.
ABŞ-nyň harby güýçleri ýakynda 126 Constellation maksatnamasy üçin ABŞ kompaniýalary tarapyndan aýratyn guruljak 1,8 milliard dollara golaý şertnama baglaşdylar. Bu kompaniýalar terminallara bolan zerurlygy düýpli azaltmak arkaly toplum gurmagyň çykdajylaryny azaltmaga kömek edip biljek nokatdan köp nokada geçirijilik üçin birden köpe optiki aragatnaşyk tehnologiýasyny işläp düzdiler. Birden köpe birikme, dolandyrylýan optiki aragatnaşyk massiwi (gysgaça MOCA) diýlip atlandyrylýan enjam arkaly amala aşyrylýar, bu bolsa örän modular bolmagy bilen tapawutlanýar we MOCA dolandyrylýan optiki aragatnaşyk massiwi optiki sputnikara baglanyşyklaryň birnäçe beýleki sputnikler bilen aragatnaşyk saklamagyna mümkinçilik berýär. Adaty lazer aragatnaşygynda hemme zat nokatdan nokada, birden bire gatnaşykdyr. MOCA bilen sputnikara optiki baglanyşyk 40 dürli sputnik bilen gürleşip bilýär. Bu tehnologiýa diňe sputnik toplumlaryny gurmagyň çykdajylaryny azaltmagyň peýdasy däl, düwünleriň bahasy azalsa, dürli tor arhitekturalaryny we şeýlelik bilen dürli hyzmat derejelerini ornaşdyrmak mümkinçiligi döräp biler.
Birnäçe wagt mundan ozal Hytaýyň Beidou hemrasy lazer aragatnaşyk tejribesini geçirdi we lazer görnüşinde signaly ýerüsti kabul ediş stansiýasyna üstünlikli iberdi, bu bolsa geljekde hemra ulgamlarynyň arasynda ýokary tizlikli aragatnaşyk üçin örän möhüm ähmiýete eýedir, lazer aragatnaşygyny ulanmak hemranyň sekuntda müňlerçe megabit maglumat ibermegine mümkinçilik berip biler, gündelik durmuşymyzda göçürip alyş tizligimiz sekuntda birnäçe megabitden on megabite çenlidir we lazer aragatnaşygy amala aşyrylandan soň, göçürip alyş tizligi sekuntda birnäçe gigabaýta ýetip biler we geljekde hatda terabaýta çenli ösdürilip bilner.
Häzirki wagtda Hytaýyň Beýdou nawigasiýa ulgamy dünýäniň 137 ýurdy bilen hyzmatdaşlyk şertnamalaryna gol çekdi, dünýäde belli bir täsire eýe we geljekde giňelmegini dowam etdirer, Hytaýyň Beýdou nawigasiýa ulgamy ösen hemra nawigasiýa ulgamynyň üçünji toplumy bolsa-da, iň köp hemralara eýedir, hatda GPS ulgamynyň hemralarynyň sanyndan hem köp. Häzirki wagtda Beýdou nawigasiýa ulgamy harby ulgamda we raýat ulgamynda möhüm rol oýnaýar. Eger lazer aragatnaşygy amala aşyrylyp bilinse, dünýä hoş habar getirer.
Ýerleşdirilen wagty: 2023-nji ýylyň 5-nji dekabry




