Geçen ýyl Hytaý Ylymlar Akademiýasynyň Hefei Fiziki Ylymlar Institutynyň Ýokary Magnit Meýdan Merkeziniň ylmy işgäri Şeng Çžigaonyň topary durnukly ýokary magnit meýdanynyň synag enjamyna daýanýan işjeň we akylly terahers elektro-optik modulýatoryny işläp düzdi. Bu ylmy iş ACS Applied Materials & Interfaces žurnalynda çap edildi.
Terahers tehnologiýasynyň ýokary spektral häsiýetnamalaryna we giň ulanylyş mümkinçiliklerine eýe bolsa-da, onuň inženerçilik ulanylyşy terahers materiallarynyň we terahers komponentleriniň işlenip düzülmegi bilen çäklenýär. Olaryň arasynda terahers tolkunynyň daşarky meýdan tarapyndan işjeň we akylly dolandyrylmagy bu ugurda möhüm ylmy-barlag ugry bolup durýar.
Terahers esasy komponentleriniň öňdebaryjy ylmy-barlag ugurlaryna gönükdirilen ylmy-barlag topary iki ölçegli grafen materialyna esaslanýan terahers stres modulýatoryny [Adv. Optical Mater. 6, 1700877(2018)], güýçli baglanyşykly okside esaslanýan terahers giň zolakly fotokontrolly modulýatory [ACS Appl. Mater. Inter. 12, After 48811(2020)] we fonon esasly täze bir ýygylykly magnit-kontrolly terahers çeşmesini [Advanced Science 9, 2103229(2021)] oýlap tapdy, baglanyşykly elektron oksidi wanadiý dioksid plýonkasy funksional gatlak hökmünde saýlandy, köp gatlakly gurluş dizaýny we elektron dolandyryş usuly kabul edildi. Terahers geçirijiliginiň, şöhlelenmeginiň we siňdirilmeginiň köp funksiýaly işjeň modulýasiýasy gazanyldy (a surat). Netijeler, geçirijilik we siňdiriş ukybyndan başga-da, şöhlelendirijilik we şöhlelendiriş fazasynyň elektrik meýdany tarapyndan hem işjeň düzgünleşdirilip bilinýändigini görkezýär, bu ýerde şöhlelendirijilik modulýasiýasynyň çuňlugy 99,9% -e ýetip bilýär we şöhlelendiriş fazasy ~180o modulýasiýasyna ýetip bilýär (b surat). Has gyzyklysy, intellektual terahers elektrik dolandyryşyny gazanmak üçin, barlagçylar täze "terahers - elektrik-terahers" yzyna gaýtaryş halkasy bolan enjamy döretdiler (c surat). Başlangyç şertlerinde we daşarky gurşawda üýtgeşmelere garamazdan, akylly enjam awtomatiki usulda bellenen (garaşylýan) terahers modulýasiýasynyň gymmatyna takmynan 30 sekuntda ýetip bilýär.
(a) Biriniň shematiki diagrammasyelektro-optik modulýatorVO2 esasynda
(b) täsirlenen tok bilen geçirijiligiň, şöhlelendirijiligiň, siňdirijiligiň we şöhlelendirijilik fazasynyň üýtgemegi
(c) akylly dolandyryşyň shematik diagrammasy
Aktiw we akylly terahersiň ösmegielektro-optik modulýatordegişli elektron materiallara esaslanýan bu iş terahersli intellektual gözegçiligi amala aşyrmak üçin täze pikir hödürleýär. Bu iş Milli Esasy Ylmy-barlag we Ösüş Maksatnamasy, Milli Tebigy Ylymlar Gaznasy we Anhui welaýatynyň Ýokary Magnit Meýdany Laboratoriýasynyň Ugur Gaznasy tarapyndan goldanyldy.
Ýerleşdirilen wagty: 2023-nji ýylyň 8-nji awgusty